28/02/2013 22:39

Professeur Marcel OTTE
Service de Préhistoire
Université de Liège
7, place du XX août, bât. A1
4000 Liège BELGIQUE

Son haberleşmemiz üzerinden çalışma yüklü bir suskunluk içinde geçen iki yılı aşkın süre sonra,
size yürekten bir “merhaba” demek ve yakın zamanlardaki bulgularımdan birini bildirmek istiyorum.

Onun paleografik yorumlar bakımından sizin için ilginç olacağını düşündüm; böyle bir olasılık üzerindeki değerli düşünceniz önem taşıyacaktır.

Durum arcaiologikh, archaeology’de olduğu üzere arch, archi (başlangıç); arcaikh, archaic (arkaik) gibi Grek sözcükleri ile ilişkilidir. Uzun bir süre önce bu sözcüğü bizim eski Orkhun harfleri (damgaları) ile Türkçede arka (eski / antik / geçmiş {zaman} / arkada {kalan çağlar} + biligi (bilgi / bilim) olarak düzenleyip sunmuştum. Biçimde Yunan yazısı ile belli belirsiz bir benzerlik  (archai ~ arka ve ology ~ biligi) ataların geldiği çok daha eski ve ortak bir kaynağı gösterir gibidir. Bu sonucu websitemde yayınlamıştım [Fig. 1].

Bir zaman sonra arkhon, arkheion (yüksek dereceli görevli, devlet yerleşimleri & arşivler); arcaggeloς, archangelos (baş melek); arcus (yay, kemer, tonoz); hierarkhis & anarkhia (hiyerarşi & anarşi); arkhitekt & arkhitektür gibi sözcüklerdeki benzer hecelerin, herhangi bir geçmiş zaman ya da antikite duygusunu anıştırmaktan daha çok, neden yükseklik, üstünlük ve düzenlilik anlamları taşıdığını düşünmeye başladım.. Ortak paydaları ne olabilirdi?

İşte o zaman grafik tasarım alanındaki geçmiş deneyimim yardımıma yetişti. Bizim Türk dilimizde arka sözcüğü, mecaz olarak geçmiş zamanları belirtmesinin yanı sıra, birinin arkası, gerisi, sırtı demektir; aynı Latincedeki dors-, dors/um –i ve dorsal gibi.

Böylece baştan sona geçip gitmiş zamandan, bir yapı ustasından ve onun yaylar, kemerler ya da tonozlar ile çalışmasından oluşan bu düşünceler demetini çağrıştırmak için gözümde bir işaret ya da sembol canlandırmak yetti [Fig. 2].   

Eninde sonunda, bir arc-en-ciel (gökte kemer) ya da bir rain-bow (yağmur-yay) Tanrı Baba’nın Doğa’daki güzelliklerinin ve yapı ustalığının en yüksek ve kusursuz belirtisi değil midir?

En içten saygılarımla,
Doğan Türker